لرزش دست و پا پس از سکته مغزی؛ علت، تشخیص و نقش کاردرمانی در درمان در شیراز
لرزش دست و پا پس از سکته مغزی یکی از عوارض شایع و آزاردهندهای است که بسیاری از بازماندگان سکته با آن مواجه میشوند. این لرزشها میتوانند بلافاصله پس از سکته یا ماهها و حتی سالها بعد ظاهر شوند و تأثیر قابل توجهی بر کیفیت زندگی، استقلال و اعتماد به نفس فرد داشته باشند .
در این مطلب، به بررسی علت این لرزشها، روشهای تشخیص و نقش حیاتی کاردرمانی تخصصی، گفتاردرمانی و نوروفیدبک در کاهش و کنترل آنها در کلینیک قصردشت شیراز میپردازیم.
لرزش پس از سکته مغزی چیست و چرا رخ میدهد؟
سکته مغزی زمانی رخ میدهد که خونرسانی به بخشی از مغز مختل شود و سلولهای عصبی آن ناحیه آسیب ببینند یا از بین بروند. اگر ناحیهای از مغز که مسئول کنترل حرکات است (مانند مخچه، عقدههای قاعدهای یا قشر حرکتی) تحت تأثیر قرار گیرد، توانایی مغز در ارسال سیگنالهای منظم و هماهنگ به عضلات از بین میرود .
در نتیجه، عضلات دچار لرزش یا رعشه غیرارادی میشوند . این لرزشها میتوانند در دستها، پاها، تنه یا حتی سر ظاهر شوند و با حرکات ارادی یا در حالت استراحت تشدید گردند.
عوامل تشدیدکننده لرزش پس از سکته
· کاهش فعالیت بدنی: عدم تحرک کافی پس از سکته، روند بهبود را کند میکند.
· استرس و اضطراب: نگرانی در مورد سلامتی و آینده، لرزش را بارزتر میکند .
· اختلال خواب: خواب نامناسب بر عملکرد سیستم عصبی تأثیر منفی میگذارد .
نقش کلیدی کاردرمانی در درمان لرزش پس از سکته
برخلاف تصور رایج که لرزش پس از سکته را غیرقابل درمان میدانند، مغز دارای قابلیت «نوروپلاستیسیته» است؛ یعنی میتواند اتصالات عصبی جدیدی برای جبران نواحی آسیبدیده ایجاد کند . کاردرمانی با بهرهگیری از همین اصل، به بازآموزی مغز و کاهش لرزش کمک میکند .
در کلینیک تخصصی توانبخشی قصرالدشت شیراز، ارگوتراپیست سجاد پیشهور (کاندیدای دکترای تخصصی) با بهرهگیری از تجهیزات مدرن و روشهای علمی، برنامه درمانی فردمحوری را طراحی میکند:
۱. تمرینات ثباتدهنده و کنترل حرکتی
· تمرینات تعادلی و تحمل وزن: برای بازگشت ثبات در اندامها
· تمرینات مهارتهای حرکتی ظریف: مانند گرفتن اشیا، نوشتن و بستن دکمه
· تمرینات هماهنگی دوطرفه: برای بهبود عملکرد همزمان هر دو دست یا پا
۲. بازآموزی فعالیتهای روزمره زندگی (ADLs)
کاردرمانگر به بیمار آموزش میدهد که چگونه فعالیتهایی مانند غذا خوردن، لباس پوشیدن و راه رفتن را با وجود لرزش، به طور مستقل انجام دهد .
۳. استفاده از اسپلینت و تجهیزات کمکی
· اسپلینتهای وزنهدار: کاهش دامنه لرزش در دستها
· وسایل کمکی: مانند قاشقهای سنگین، خودکارهای مخصوص و عصاهای تنظیمشده
۴. تمرینات نوروداینامیک (گلایدینگ عصب)
تمرینات لغزشدهنده عصب برای کاهش چسبندگیهای عصبی و بهبود انتقال سیگنالهای حرکتی
۵. اصلاح وضعیت بدنی و ارگونومی
آموزش وضعیتهای صحیح نشستن، ایستادن و خوابیدن برای کاهش فشار بر سیستم عصبی
🧠 نوروفیدبک و تحریک الکتریکی مغز در درمان لرزش
در کلینیک قصردشت، نوروفیدبک و تحریک الکتریکی مغز (tDCS) به عنوان روشهای مکمل و مؤثر در کنار کاردرمانی ارائه میشوند :
· نوروفیدبک: با تنظیم امواج مغزی، به مغز کمک میکند تا الگوهای فعالیت حرکتی را بهبود بخشد و لرزش را کاهش دهد.
· تحریک الکتریکی مغز (tDCS): با تعدیل فعالیت سلولهای عصبی، به تسریع روند بازتوانی و کاهش لرزش کمک میکند.
تجهیزات نوروتراپی کلینیک قصردشت: تحریک الکتریکی مغز (tDCS)، نوروفیدبک، بیوفیدبک
سکته مغزی بعنوان یک اختلال عصبی ناشی از کاهش جریان خون به مغز، باعث آسیب به نواحی مختلف مغز و در نتیجه ایجاد علائم متنوعی در بدن میشود. یکی از مشکلات شایع در افرادی که دچار سکته مغزی میشوند، لرزش دست بعد از سکته مغزی است. این وضعیت تأثیرات منفی زیادی بر فعالیتهای روزمره مانند: نوشتن، خوردن و نگهداشتن اشیاء و … دارد. این نوع لرزش، معمولا به صورت موقت یا دائمی در فرد ایجاد میشود. در این مقاله علت، علائم و انواع روشهای تشخیص و درمان لرزش دست ناشی از سکته مغزی را بررسی میکنیم. برای آشنایی با این موارد تا انتهای مقاله همراه ما باشید.
لرزش دست بعد از سکته مغزی چیست؟
لرزش دست بعد از سکته مغزی یک اختلال حرکتی است که در نتیجه آسیب به نواحی خاصی از مغز که مسئول کنترل حرکات بدن هستند، ایجاد میشود. سکته مغزی زمانی رخ میدهد که جریان خون به بخشی از مغز قطع یا کاهش مییابد و این امر منجر به آسیب به بافت مغز و اختلال در عملکرد آن میشود. در واقع آسیب به نواحی مرتبط با کنترل حرکت و هماهنگی دستها منجر به بروز لرزش میشود.
انواع لرزش دست ناشی از سکته مغزی
به صورت کلی دو نوع لرزش دست به نام های لرزش دست هنگام استراحت و لرزش دست در حال فعالیت وجود دارد. این نوع لرزشها برخی اوقات موقتی و برخی اوقات دائمی هستند. نکته مشترک انواع لرزش دست این است که هردو نوع به صورت غیر ارادی هستند. انواع لرزش دست ناشی از سکته مغزی عبارتند از:
لرزش دست استراحتی: این نوع لرزش دست معمولا زمانی رخ میدهد که شما فعالیتی انجام نمیدهید (در حال استراحت هستید) و دستهای شما ثابت هستند.
لرزش دست حرکتی: این نوع لرزش دست برخلاف نوع لرزش دست استراحتی، زمانی رخ میدهد که دستها را برای انجام فعالیتهای روزمره حرکت میدهید.
🗣️ نقش گفتاردرمانی در توانبخشی سکته مغزی
علاوه بر لرزش، سکته مغزی میتواند باعث اختلالات بلع (دیسفاژی)، اختلالات گفتار و زبان شود . در کلینیک قصردشت، خدمات گفتاردرمانی توسط متخصصان مجرب (رضیه تقیه و زهرا اسماعیلی) ارائه میشود که شامل درمان لکنت، تأخیر گفتار، اختلالات صوت و بلع در بیماران سکتهمغزی است .
تجهیزات و امکانات پیشرفته کلینیک قصردشت
کلینیک قصردشت به عنوان اولین و مجهزترین مرکز کاردرمانی شیراز، با بهرهگیری از تجهیزات مدرن، بهترین خدمات را به بیماران سکته مغزی ارائه میدهد :
· نوروتراپی: تحریک الکتریکی مغز (tDCS)، نوروفیدبک، بیوفیدبک
· لباس فضایی (TheraSuit) برای بهبود الگوی حرکتی
· اسپایدرکیج (Spider Cage) برای تمرینات تعادلی و تحمل وزن
· پارافین تراپی
· اتاق یکپارچگی حسی و اتاق بازی درمانی
· اتاق تاریک برای بهبود مهارتهای شناختی و حسی
چرا کلینیک قصردشت شیراز؟
کلینیک تخصصی توانبخشی قصرالدشت شیراز – کاردرمانی گفتاردرمانی نوروتراپی با مدیریت ارگوتراپیست سجاد پیشهور (کاندیدای دکترای تخصصی) و کادر درمانی مجرب (شامل اندیشه قرایی، حدیث میرزائی در کاردرمانی و رضیه تقیه، زهرا اسماعیلی در گفتاردرمانی)، به عنوان اولین و مجهزترین مرکز کاردرمانی شیراز با سابقه درخشان در توانبخشی بیماران سکته مغزی، آماده ارائه بهترین خدمات به شما عزیزان است .
📌 آدرس: شیراز، میدان قصرالدشت، کوچه 34 وکلا
📞 پذیرش و نوبتدهی:
09392024636
09107443011